Kap. 2 2007-imut missingersuusiornissamut piareersaatit

Missingersuusiornermut matumani ilitsersuut siusinnerusukkut ilitsersuusiarineqartartunut sanilliullugu ilassutitaqarpoq, 2007-imut ataatsimut tapiissutit (bloktilskud´it) pillugit isumaqatigiissutip malitsigisaanik.

2.2.1 Ataatsimoortumik tapiissutit

Namminersornerullutik Oqartussat aamma KANUKOKAp akornanni Ataatsimut tapiissutit pillugit isumaqatigiinniarnerit naammassineqarnavianngillat aggustip qaammataa angutinnagu, taamaattoq illua-tungeriit apeqqutit pingaarnerit arlallit pillugit isumaqatigiissuteqareerput. Kommunini missingersuusiornissamut atatillugu atugassat pillugit kisitsisit tabelimi 1-imi eqikkarneqarput, kommuninullu agguataarneqarnerat naatsorsorneqarpoq innuttaasut 1. januar 2006 killigalugu amerlassuserisaat malillugit. Immikkoortut pingaarnerit pingasut matuma kinguliini taaneqartut pissutaapput isumaqatigiinniarnerit aggustimi aatsaat naammassineqarsinnaanerannut:

1. Akileraartarnermut tunngassuteqartut

Aningaasarsiat ingerlatsinerlu pillugit isumaqatigiittoqareerpoq, sulili amigaataalluni aningaasat naatsorsuusiornikkut ingerlaarfiisa allanngorneri pissutigalugit taartisiaasartut pillugit isumaqatigiittoqarnissaa. Taamatuttaaq akileraarutinut akiligassat pillugit killiffiusumik nalinginik (kursværdi) aalajangersaasoqassaaq, kommunit aningaasaqarnerat pineqartunik tigusereernerup kingorna allatigut eqqorneqassanngimmata.

2. Siusinaartumik soraarnerussutisiat

Siusinaartumik soraarnerussutisiassat annertussusiat missingersuunnagaagallarput, pingaartumillu ukiut missingersuusiorfiusut qaffasinneruffiussagunarlutik. Kisitsisini pineqarput kinguneratigut iluarsiissutit 16 mio. koruunit aammalu 2008-mi qaffariaataasut 4 mio. koruunit.

3. Sullivinnik Nakkutilliisoqarfiup maleruagassiaasa sukannernerulernerisa kingorna aningaasartuuteqarnerulernissaq

Kommunit piffissanut qasuersaarfittut sulinngikkallarfissanut aamma ulloq-unnuarlu sulinngikkallartussanut aningaasartuuteqarnerusalissapput, soorluttaaq aamma kommunip sanaartortitsisutut sullivinni avatangiisit pillugit ataqatigiissaarisartunut aammalu isumannaallisaanermik sinniisut ilinniartitaanerannut aningaasarsiassaannullu aningaasartuuteqarnerusalissasut. Sulili paasineqanngilaq nalunaarutit nutaat sulliviit qanoq aaqqissuunneqarnerannut aamma aningaasartuuteqarfiunerussanersut.

Taaneqareersut saniatigut ataatsimut tapiissut pillugit makkununnga suli aaqqiisoqanngilaq:

• Inatsisartut suliffeqarnermi ikiorsiissutit pillugit peqqussutaannut aamma Inatsisartut pisortanit ikiorsiissutit pillugit peqqussutaannut atatillugu iliuuserisassat pillugit pilersaarusiortarnissanut.
• Paarisa´mi pitsaaliuinermut siunnersortitut atorfiit tiguneqarnissaannut.
• Erngup aqqutissaannut pingaarnernut sanaartorfigissaanernut.

Meeqqanut inuusuttunullu paaqqinnittarfinni atuinikinnerunissamut ilanngaatinik iluarsiissuteqarpoq, kinguneraalu 2007-imi ataatsimut tapiissutit annikillilerneqassammata 52,6 mio. koruuninik, 2006-imi 56,7 mio. koruuniugaluartut. Taamatuttaaq paaqqinnittarfinni ataasiakkaani akigititat ukioq mannamit aamma appasinnerulaassapput.

Ataatsimoortumik tapiissutit agguataarnissaat

Ataatsimut tapiissutaagallartussat kommunit akornanni qanoq agguataarneqarnerat tabelimi matuma kingulianiittumi takuneqarsinnaapput. Siusinnerusukkut soorlu taaneqareersoq kisitsisit utaqqiisaagallartuupput, taamaattumik inaarutaasumik isumaqatigiissusiortoqariarpat allannguuteqarumaassallutik:

Tabeli 1: Ataatsimoortumik tapiissutaagallartussat kommunit akornanni agguataarneqarnerat

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ataatsimut tapiissutit appariartornerannut ilaatigut pissutaasoq tassaavoq kommunit akileraaruserinermut tunngassuteqartunik Akileraartarnermut Pisortaqarfimmut tunniussisussaammata – taamaattorli allaffissornikkut aningaasartuutaasartunik nalinginik aamma appariaaffiusussamik taakkununnga – ilaatigullu tamanut atuuttumik sipaarniutit ilinniartitaanikkut immikkut ittumik suliniutiginnittoqarnissaanut atatillugu kommunit aningaasalersueqataanissaannik isumaqatigiissut pissutigalugu.

Ataatsimut tapiissutaagallartussat immikkoortunut makkununnga atuupput:

Tabeli 2: Ataatsimut tapiissutaagallartussani immikkoortut pineqartut (1000 kr.)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Agguataarinermi najoqqutaq suliarineqarpoq innuttaasut 1. januar 2006 killigalugu amerlassuserisaat tunngavigalugu, taakkulu tabelimi 3-mi takuneqarsinnaapput.

Tabeli 3: Agguataarinermi najoqqutaq

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.2.2 Meeqqat atuarfiani akit allannguinerillu assigiinngitsut

2007-imut ataatsimut tapiissutissat pillugit siumut iluarsiissutit procentiinik isumaqatigiissutaagallartut tunngavigalugit KIIIP-ip aamma KANUKOKA-p akornanni isumaqatigiissutigineqarput meeqqat atuarfiani 2007-imut akit assigiinngitsut iluarsiissutissaat. Taakku ilanngussami 1-imi takuneqarsinnaapput.

Meeqqat atuarfiata ilinniartitaanermi qarasaasiatigut attaveqaammik ATTAT´mik atuineranut ataatsimut akiliutaasartoq naatsorsuutigineqarpoq 2,34%-inik qaffakkumaartoq, tassalu ataatsimut tapiissutit pillugit siumut iluarsiissutitut isumaqatigiissutaagallartumut naapertuuttumik. Pineqartumulli atuisutut akiliut inaarutaasumik aatsaat naatsorsorneqarsinnaassaaq 2007-imut aningaasanut inatsit akuersissutigineqareerpat.

Ilanngussaq 2-mi taaneqartumi atuisutut ataatsimut akiliut pillugu 2007-imut agguataarusiaq takuneqarsinnaavoq. Atuisutut ataatsimut akiliutissaq agguataarneqarpoq meeqqat atuarfiinut agguataarlugu, ilaatigullu aalajangersimasumik akiliutitut aammalu ilinniartumut ataatsimut akiliutitut; atuartut 1. oktober 2005 killigalugu amerlassuserisaat tunngavigalugit naatsorsukkamik. Aalajangersimasumik akiliut 2006-imut sanilliullugu iluarsiissutitaqanngilaq, atuartullu ataatsimut amerlasserisartagaat ikiliartormata, atuartumut ataatsimut akiliut (akitsuut) qaffaaffigineqarpoq 4,1%-inik. Atuarfinnut/kommuninut atuartoqassutsimikkut ikiliartorfiusunut pineqartut tassaasinnaapput atuisartunut akiliummik appaaffigineqarneq imaluunniit siumut iluarsiissutinit ataatsimoorussanit 2,34 procentiusunit annikinnerusumik qaffaaffigineqarneq, akerlianik atuarfiit/kommunit atuartuuteqarnerulersut qaffaaffigineqassasut siumut iluarsiissutit 2,34 procentit saniatigut. 2007-imut aningaasanut inatsisip akuersissutigineqarneranut atatillugu atuisartutut akiliummik pineqartumik agguaasseriaatsimut atatillugu tunngaviusunik allannguisoqassappat, tamanna nalunaarutigineqarumaarpoq.