2004-mi ataatsimoortumik tapiissutissat

UKIUMUT MISSINGERSUUSIORFIUSUMUT 2003-MUT ATAATSIMOORTUMIK TAPIISSUTISSAT ISUMAQATIGIINNIUTIGINEQARNERAT

Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat 2004-mut Aningaasanut Inatsisissatut Siunnersuummi 2004-mi ataatsimoortumik tapiissutissatut 765.128.000 kr.-it naalakkersuisut ilanngutissagaat. Taamaattumik ataatsimoortumik tapiissutit 2003-mut ataatsimoortumik tapiissutinut naleqqiullugu 37,7 mio. kr.-inik amerlineqarput.

Aningaasani taakkunani ilaatinneqarput immikkut isumaqatigiissuteqarfiit arlallit ilanngussaq 1-imi takuneqarsinnaasut kinguliinilu nassuiarneqartussat:

Akinut akissarsianullu iluarsiissutit
Isumaqatigiissutigineqarsimavoq 2004-mi kommuninut ataatsimoortumik tapiissutini akit akissarsiallu qaffattarnerinut kommunit matussutissaattut 2004-mi 15.317.000 kr.-inik qaffaavigineqassasut, qaffaassutit 2,08%-imut naapertuullutik.

Tamatuma saniatigut SIK-mik isumaqatiginninniarnermi piginnaatitsissummit qaffasinnerusumik angusaqarnermut kommunit tamakkiisumik taarsiiffigineqassapput. Taamaattumik ataatsimoortumik tapiissutit amerlineqassapput 2004-mi 1.963.000 kr.-inik 2005-imiillu 1.533.000 kr.-inik.

IMAK eqqarsaatigalugu piffissaq suliffissaq pillugu isumaqatigiissut immikkut ittumik aalajangiigallarfiuvoq.

Meeqqanut inuusuttunullu ulloq unnuarlu angerlarsimaffiit
Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat meeqqanut inuusuttunullu ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut missingersuusiat akit akissarsiallu qaffattarnerinut 2,08%-imik qaffaavigineqassasut. Akit akissarsiallu qaffattarnerinut qaffaatip nassatarissavaa ulloq unnuarlu angerlarsimaffinnut missingersuusiat 2004-mi katillugit 1.639.000 kr.-inik qaffaavigineqarnissaat, taakku affaat akiliutit qaffaataasigut aningaasalersorneqassapput.

Angerlarsimaffinnut nalinginnaasunut akiliutit ullormut unnuamullu 607-niit 620 kr.-inut qaffanneqarput angerlarsimaffinnut perorsaanermik immikkut ingerlatsiviusunut akiliutit ullormut unnuamullu 819-iniit 836 kr.-inut qaffanneqassapput.

Atuartut kommunerisamik avataani atuartunut aamma immikkut atuartitsinermut akiliutit
Immikkut ittumik annertusisamik atuartitsinermut ilinniartitsisumut skiimalerlugu nalunaaquttap akunneranut ataatsimut ukiumut 2004-mut 13.330 kr.-iutinneqassasoq aalajangerneqarpoq, atuartunullu kommunerisamik avataani atuartinneqartunut atuartumut ataatsimut ukiumut akiliutissat 39.683 kr.-inut aalajangiunneqarluni.

Illuatungeriit akornanni isumaqatigiissutigineqarpoq iluarsiisoqassasoq imatut pisoqarpat:

  • IMAK-ip isumaqatigiinniarnerni 1.4. 2003-mit atuutilersumik procentinit nalinginnaasumik qaffaatigitinneqarsimasunit allaanerussuteqangaatsiarpata.
  • Piffissaq suliffissaq pillugu nutaamik isumaqatigiissutip 1.8. 2003-mi kingunerissappagu akit naatsorsortarnerinut tunngaviit annertuutigut allannguuteqarnissaat.

    Piffissaq suliffissaq pillugu isumaqatigiissut ilisimaneqalerpat akiliut iluarsiivigineqassaaq.

    Missingersuusiornermi suleqatigiinnissamik isumaqatigiissut
    Missingersuusiornermi suleqatigiinnissaq nutaamik isumaqatigiissutigineqarsimavoq.

    Peqatigisaanik isumaqatigiissutigineqarpoq periutsit ilutsillu pitsaaneruleriartortinnissaat pisariaqartoq isumaqatigiissutikkut siunertarineqartut illuatungeriinnit naammassineqarsinnaaqqullugit. Maannakkuugallartoq isumaqatigiissutigineqarpoq suliassanut kommunit aningaasaqarnerannut tunngassuteqarsinnaasunut Aningaasaqarnermut Pisortaqarfiup aamma KANUKOKA-p tusarniaavigineqarnerminnut akissutit pillugit Aningaasaqarnermut Pisortaqarfik aamma KANUKOKA imminnut ilisimateqatigiinniartassasut.

    Kommunit aserfallatsaaliuinissamut pisussaaffiat
    Isumaqatigiissutigineqarpoq illuutinik aserfallatsaaliuineq annertuumik pingaartinneqassasoq inuiaqatigiit naliliutaat isumannaarniarlugit. Isumaqatigiissutigineqarpoq kommuninut kaammattuutigineqassasoq illuutit nutaanerminni kvadratmeterimut ataatsimut nalingisa 1,5-2%-iat illuutit kommuninit pigineqartut aserfallatsaaliorneqarnerannut immikkoortinneqartassasut.

    Aningaasalersuinissanut pilersaarutit
    Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Naalakkersuisup 2003-mi upernaakkut pilersippaa aningaasalersuinissanut pilersaarusiornissamut suleqatigiissitaq, tassani inuttaapput KANUKOKA-mi, Aningaasaqarnermut Pisortaqarfimmmi aamma Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Pisortaqarfimmi sulisut.

    Suleqatigiissitap suliarai aningaasanut inatsimmi aamma kommunit missingersuusiaanni sanaartugassatut suliassat aningaasaliisarnermi tulleriiaariffigineqarnerat ilanngunneqartarnerallu. Sanaartornermut tunngasuni maannakkut suleriaasiusut suleqatigiissitap iluarsaatissavai suliassanik suliarinnittarnerup pitsaanerulersinneqarnissaat paasiuminarnerulersinnissaallu siunertaralugit. 2005-imut aningaasanut inatsisissatut siunnersuutip suliarineqarneqarnissaa eqqarsaatigalugu suleqatigiissitap sulinini 2004-p aallartinnerani naammassiniarlugu siunertaraa.

    Sunngiffimmi atuartitsisunut atuakkanillu atorniartarfinni sulisunut sulinngiffeqarnersiusit
    2001-imi ukiakkut ataatsimiinnermi Sulinngiffeqarneq pillugu inatsit nr. 10, 12. november 2001-imeersoq Inatsisartut akuersissutigaat.

    Sulinngiffeqarneq pillugu inatsit siusinnerusukkut imaappoq sunngiffimmi atuartitsisartut aamma atuakkanik atorniartarfinni piffissap ilaannaa sulisut sulinngiffeqarneq aamma sulinngiffeqarnersiutit pillugit aalajangersakkani pineqartunut ilaatinneqaratik. Sulinngiffeqarneq pillugu inatsisip nutaap akuersissutigineqarneratigut siusinnerusukkut inatsimmi pineqanngitsut pillugit aalajangersakkat peerneqarput, taamaalillutik sungiffimmi atuartitsisut aamma atuakkanik atorniartarfinni piffissap ilaanna sulisut akissarsiortut allat assigalugit sulinngiffeqarneq pillugu inatsimmi aalajangersakkani pineqartunut ilaalerput.

    Isumaqatigiissutigineqarpoq suliaqarfinni pineqartuni sulinngiffeqarnersiutinut aningaasartuutinut taarsiutissatut kommuninut ataatsimoortumik tapiissutit 2004-mi 2.063.000 kr.-inik qaffanneqassasut.

    Qatserisartoqarnermi upalungaarsimaneq
    1996-imi suleqatigiissitap saqqummiuppaa Kalaallit Nunaanni qatserisartoqarnikkut upalungaarsimaneq pillugu nassuiaat. Suleqatigiissitap inerniliissutigaa ilaatigut”isumaqartoqarpoq inatsisit qanganitsersimasut pissusiviusunullu naapertuussorinaratik. Assersuutigalugu qatserisartut susassaqarfigisamik avataani qatserisarput suliarisarlugillu inatsisiliuunneqarsimanngitsut, matumanittaaq annaassiniartarlutik, taamaaliornissamulli qatserisartut aningaasaliiffigineqarsimanngillat aammalu naammaginartumik atortulersugaanatik ilinniartitaanatilluunniit”

    Ilaatigut nalunaarusiaq 1996-imeersoq tunuliaqutaralugu suleqatigiissitaliap nutaap Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Pisortaqarfiup aamma KANUKOKA-p sinniisuutitaannik inuttaqartup suliaraa suliassaqarfimmut inatsisissatut nutaatut siunnersuut. Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Naalakkersuisoqarfiup naatsorsuutigaa peqqussutissatut siunnersuut 2003-mi tusarniaatigineqassasoq 2004-mi UPA-mi akuersissutigineqarnissaa kingusinnerpaamillu 1. januar 2005-imi atuutilernissaa siunertaralugit.

    Meeqqanut akilersuutit
    Ukiumut missingersuusiorfimmut 2002 ataatsimoortumik tapiissutissat pillugit isumaqatigiissummi illuatungeriit isumaqatigiissutigaat meeqqanut akilersuutinut akiitsut kommuninut ajornartorsiutaaleriartuinnartut. Taamaattumik pissutsinik assigiinngitsunik misissuisussaq suleqatigiissitaliaq pilersinneqarpoq, suleqatigiissitaliallu kaammattuuteqarfigai makku:
    - Isumaginninnikkut inatsisini allannguisoqassasoq meeqqanut akilersuutit ingerlaavartut pisortanit ikiorsiissutitigut akilerneqartalernissaat periarfissinniarlugu,
    - Meeqqanut akilersuutit qaqugukkut isumakkeerneqartarnissaannut maleruagassanut erseqqissunut siunnersuusiortoqassasoq, aamma
    - Meeqqanut akilersuutit tiguniarneqartarnerinut atatillugu akiliutissanik akileeqqusinissamut periarfissaqalernissaq.

    Aningaasaqarnermut Naalakkersuisoqarfik nalunaarsimavoq akiliutissat pillugit inatsisissaq 1. januar 2005-imi atuutilersinniarneqasinnaasoq suliarineqarsinnaasoq. Ilaqutariinnermut Naalakkersuisoqarfik nalunaarsimavoq isumakkeerinissamut maleruagassat allannguivigineqarnissaat aammalu meeqqanut akilersuutit akilerneqartalernissaannut periarfissat pilersinneqarnissaat nutaanik inatsisiliassanik Naalakkersuisoqarfiup tulleriiaarinerani sulisutigut aningaasatigullu isumalluutit mianeralugit ilaatinneqarumaartut.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat pineqartoq ukiumi missingersuusiorfimmi 2006 ataatsimoortumik tapiissutissat isumaqatigiinniutigineqarnerani uterfigineqassasoq inatsisiliani il.il. allannguutissat tunngavissaatitaasut pereersimanngippata.

    Kuuffiit pingaarnerit aningaasalersuiffigeqqinnissaat
    Sanaartorfissagissaanermi suliassat nammagassallu pillugit isumaqatigiissummi nutaami 1. januar 1998-imeersumi ilaatigut imatut allassimasoqarpoq: ”Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat kuuffiit pingaarnerit pioreersut aningaasalersuiffigeqqinnerannut taarsiissuteqarnissaq ukiut pingasut qaangiuppata, t.i. 2000-mi aningaasat ukiuat 2001 eqqarsaatigalugu, nalilersoqqinneqassasoq, aammalu suli ukiut pingasut qaangiuteqqqippata, t.i. 2003-mi aningaasat ukiuat 2004 eqqarsaatigalugu.”

    Kuffiit pingaarnerit misissuiffigineqarnerat kinguaattoorfiusimavoq. Misissuigallarnerit takutippaat aningaasalersueqqissutissat pingasunik kisitsisitallit pisariaqartinneqartut, taakku ilaat pisariaqarluinnartinneqarlutik.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat kuuffiit aningaasalersuiffigeqqinnissaannut aningaasanut inatsisini aningaasanik immikkoortitsiniartoqassasoq. 2004-mut aningaasanut inatsisissatut siunnersuummut atatillugu naalakkersuisut saqqummiunniarpaat kuuffiit pingaarnerit iluarsaanneqarnissaasa pilersaarusiorneqarnissaannut 1 mio. kr.-it immikkoortinneqarnissaannut siunnersuut. Naalakkersuisut siunertaraat ukiuni tulliuttuni sulissutiginiarlugu sanaartugassanut iluarsagassanullu aningaasat Inatsisartunit tulleriiaariffigineqarneranni pilersaarutinut aningaasaliissutissat aningaasanut inatsisini immikkoortinneqarnissaat.

    Ingerlatseqatigiiffiit akileraarutaat
    Pisortat akileraarutitigut isertittagaat Namminersornerullutik Oqartussat amerlanerulersissimavaat ingerlatseqatigiiffiit nalikilliliisarnerannut maleruagassat sukateriffiginerisigut. Ukiumut missingersuusiorfimmut 2002 ataatsimoortumik tapiissutissat pillugit isumaqatigiissummi illuatungeriit isumaqatigiissutigaat tamanna tunuliaqutaralugu ataatsimoortumik tapiissutit ukiuni 2002 aamma 2003 ukiumut 5 mio. kr.-inik ikilineqassasut.

    Ingerlatseqatigiiffiit akileraarutaasa naatsorsorneqarnerata Akileraartarnermi Pisortaqarfimmit suliarineqartup takutipopaa 2002-mi kommunini isertitat 15,3 mio. kr.-iusut Namminersornerullutillu Oqartussat isertitaat 23,9 mio.kr.-iusut.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat tamanna tunuliaqutaralugu ataatsimoortumik tapiissutit 2004-mi suli 5 mio. kr.-inik ukiunilu tulliuttuni 10 mio. kr.-inik ikilineqassasut, taamaalillutik 2005-imi ukiunilu tulliini ikililiissutit tamarmiusut 15 mio. kr.-iussallutik.

    Ineqarnermut akiliutit iluarsaateqqinneqarnerat – Ineqarnermut tapiissutit
    Namminersornerullutik Oqartussat 1. januar 2002-mi atuutilersumik ineqarnermut akiliutit iluarsaateqqippaat. Naatsorsuinermi kommunit ineqarnermut tapiissutinut ukiumut 60 mio. kr.-inik aningaasartuuteqartarnissaat naatsorsuutigineqarsimavoq. 2003-mi ineqarnermut tunngasut iluarsaateqqinneqarnerisa kommuninut Nunattalu Karsianut naatsorsuutigisatut missingersuutinut sunniuteqarsimannginnersoq naliliiffiginiarlugu isumaqatigiinniartoqarsimavoq.

    2002-mut naatsorsuutit 2003-milu aningaasartuutit naatsorsorallarnerisa ataatsimut kommunit ineqarnermut tapiissutinut ukiumut 50 mio. kr.-inik aningaasartuuteqartarnissaat takutippaat.

    Kommunit 2002-mi 2003-milu 2002-2003-mut ineqarnermut tapiissutinut ilanngaaseereerluni ukiumut missingersuusiorfiusumut 2002-mut ataatsimoortumik tapiissutini naatsorsuutigineqaraluartunit apasinnerujussuarmik aningaasartuuteqarsimapput. Kommunit aningaasaqarnikkut inissisimanerat pissutigalugu illuatungeriit isumaqatigiissutigaat 2002-mut 2003-mullu kingumoortumik iluarsiisoqassanngitsoq.

    Illuatungeriit isumaqatigiipput 2004-mut ataatsimoortumik tapiissutit ukiuni tulliuttuni ukiumut 10 mio. kr.-inik apparneqartassasut.

    Ineqarnermut aningaasalersuineq
    Inissialiornermut tapersiissuteqartarneq pillugu Inatsisartut peqqussutaata allanngortinneqarneranik Inatsisartut peqqussutaatigut nr. 4-kkut 15. april 2003-meersukkut Namminersornerullutik Oqartussat kommunini inissialiortiternermut tapiissutaat sanaartornerup akiata 60 %-anit kvadratmeterimut aalajangersimasumik tapiissutinngortillugu allanngortinneqarpoq, imaalilluguli kvadratmeterinut siullernut tapiissutit kvadratmeterinut kingullernut tapiissutinit annerutillugit. Allannguutissatut siunnersuut kiisalu 60/40 atorlugu aaqqissuussineq naapertorlugu kvadratmeterimut akit inissiap naqqanut 15.150 kr.-it 15.750 kr.-illu akornanniipput.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Pisortaqarfik KANUKOKA suleqatigalugu 60/40 torlugu sanaartukkanut 2001-imi 2002-milu naammassisanut sanaartornermi naatsorsuutinik tamanik misissuissasoq. Misissuineq tamanna tunuliaqutaralugu Namminersornerullutik Oqartussat kvadratmeterimut tapiissutigisimasaat naatsorsorneqassapput.
    Sanaartornermi naatsoruutit misissornerisigut kvadratmeterimut tapiissutit naliliiffigeqqinneqarsinnaapput imaluunniit ukiumut missingersuusiorfiusumut 2005-imut ataatsimoortumik tapiissutit isumaqatigiinniutigineqarneranni eqqartoqqinneqarsinnaallutik.

    Ineqarnermut tunngasuni allannguutit allat
    Inissialiornermut tapersiissuteqartarneq pillugu Inatsisartut peqqussutaata allanngortinneqarneranik Inatsisartut peqqussutaanni nr. 4-mi, 15. april 2003-meersumi kommunit kommunini inissiat nutarterneqarnerannut 60/40 atorlugu tapiissuteqarfigineqarsinnaanerat peerneqarpoq.

    Inissianik attartorneq pillugu inatsisartut peqqussutaata allanngortinneqarneranik inatsisartut peqqussutaat nr. 3, 15. april 2003-meersoq naapertorlugu kommunip isumaginninnermi ineqartitsinermut siunertanut innersuussisinnaatitaanini atorpagu, annaasaqarsinnaanermut qularnaveeqqusiisoqassaaq. Aammattaaq qularnaveeqqusiissutissanik taarsigassarsinermut tunngatillugu kommunit nutaamik pisussaaffilerneqarput kiisalu kommunit aningaasaliissutinit iluanaarutinik akileeqqusissutissaat annerpaaffissalerneqarlutik.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigaat ataatsimoortumik tapiissutit peqqussutini taakkunani marlunni allannguutit kingunerisaannik kommunit aningaasartuutaanerusunut taarsiissutisiassarisinnaasaannut 8 mio. kr.-inik qaffanneqassasut.

    Atuarfinnik iluarsaaneq
    Ukiumut missingersuusiorfiusumut 2000-imut ataatsimoortumik tapiissutini isumaqatigiissutigineqarpoq kommunit atuarfinnut tunngasuni ilaursaanissanut ukiuni sisamani ukiumut 9 mio. kr.-inik akileeqataasassasut.

    Atuarfitsialaap atulersinneqarneranut atatillugu atuarfii allanngortiterneqarnissaat allilerneqarnissaallu pisariaqartinneqarnerulerpoq. Suleqatigiissitat marluk Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Pisortaqarfimmit, Kulturimut, Ilinniartitaanermut, Ilisimatusarnermut Ilageeqarnermullu Pisortaqarfimmit kiisalu Aningaasaqarnermut Pisortaqarfimmit peqataaffigineqartut illoqarfinni nunaqarfinnilu atuarfiit allanngortiterneqarnissaannik iluarsaanneqarnissaannillu pisariaqartitsineq pillugu marlunnik nalunaarusiorsimapput. Illoqarfinni nunaqarfinnilu atuarfiit allanngortiterneqarnissaannik allilerneqarnissaannillu pisariaqartitsinerit tamarmiusut 1 mia. Kr.-it missaannik akeqassapput.

    Illuatungeriit isumaqatigiissutigivaat ataatsimoortumik tapiissutit 2004-2007-imi 9 mio. kr.-inik ikilisinneqassasut, kommunit ukiuni tulliuttuni atuarfinnut tunngasuni sanaartornermut aningaasaliinissarsuarmut aningaasaleeqataassutissaattut.

    Ukiumut missingersuusiorfiusumut 2008-mut isumaqatigiinniarnermut atatillugu kommunit tapiissutissaat isumaqatigiinniutigeqqinneqassapput.

    Sanaartorfissagissaaneq- erngup aqqutai pingaarnerit

    Naalakkersuisut KANUKOKA-lu 1997-imi sanaartorfissagissaanermut suliassat nammagassallu nutaamik agguataarneqarnerat 1. januar 1998-imi atuutilersoq isumaqatigiissutigaat.

    2003-mi illuatungeriit suleqatigiissitaliorput KANUKOKA-mit, Aningaasaqarnermut Pisortaqarfimmit kiisalu Attaveqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Pisortaqarfimmit peqataaffigineqartumik. Suleqatigiissitat innaallagissap agguataarneqarfittut aqqutaata erngullu agguataarneqarfittut aqqutaata pilersinneqarnissaannut aningaasaliissutaareersuni periarfissat aporfissallu ersersinniassavaat.

    Inatsisinut tunngasuni aqquserniornermut, imermut kuuffinnillu pilersitsinermut tapertatut inatsisitigut piareersaataasumik sulineq nangeqqinneqarpoq. Atteqaqatigiinnermut Ineqarnermullu Naalakkersuisoqarfiup UPA-2004-mi akuersissuteqarnissaq 1. januar 2005-imilu atuutilersitsinissaq siunertaralugu peqqussutissatut siunnersuummik 2004-p aallartinnerani tusarniaassummik nassiussinissaq naatsorsuutigaa. Suleqatigiissitat 2004-p aallartinnerani nalunaarummik tuniussaqarnissartik naatsorsuutigaat.

    Siusinaartumi soraarnerussutisiat allatut aningaasalersorneqarnerat
    Kommunit siusinaartumik soraarnerussutisianut 10 %-imik aningaasaleeqataasarnerisa 50 %-inngortillugu allanngortinneqarnera pillugu 2001-imut 2002-mullu kommuninut ataatsimoortumik tapiissutit pillugit isumaqatigiissut naapertorlugu siusinnerusukkut isumaqatigiissutigineqarpoq kommunit ataatsimoortumik tapiissutisiaat qaffanneqassasoq taamaalilluni kommunit siunissaq qaninnerusoq ungasinnerusorlu eqqarsaatigalugit allanngortitsinermi tamakkiisumik taarsiiffigitissinnaanngorlugit.

    Ukiumut missingersuusiorfiusumut 2003-mut isumaqatigiissutigineqarpoq kommuninut ataatsimoortumik tapiissutit tamanna tunuliaqutaralugu 11.435.000 kr.-inik qaffanneqassaasoq.

    Nuuk, den 23. juni 2003

    _________________________ ___________________________
    Augusta Salling

    Aningaasanut Naalakkersuisoq

    Jens-Lars Fleischer

    KANUKOKA-mi siulittaasoq