KANUKOKA, Oktober 2006
Elektronikikut immikkut sammilaarlugit
Elektronikikut suugamik?
Elektronikikut tassaapput nioqqutissiat innaallagissap sarfaanik atuisut elektroniskiusulluunniit, sarfamut ikkunneqarsinnaasut imaluunniit batteriilerlugit atorneqarsinnaasut. Tamakku tassaapput soorlu TV-kkut isiginnaarutit, radiokkut tusarnaarutit, båndimut immiussissutit, oqarasuaatit angallattakkat, qarasaasiat isiginnaarutitallit allattaatitallillu, nutsanut panersiissutit, pinngussat nipillit aamma/imaluunniit aalasinnaasut suulluunniit, igaffimmi atortut sarfatortut, sakkut sarfatortut, qulliit pærii sarfamik atuinikitsut, il.il.
Elektronikikut sooq avatangiisinut ajoqutaasinnaappat?
Atortussianik atuinartorujussuit
Nioqqutissiat sarfatortut elektroniskiusulluunniit maani nunatsinni nunarsuarlu ataatsimut isigalugu atugaanerujartuinnarput. Tamatuma atortussianik atuineq annertunerulersippaa. Nioqqutissiat elektroniskiusut amerlanerit assigiinngitsorpassuarnit katitigaasarput. Taamaammat atortussiat tamakkunani atorneqarsimasut atoqqillugit iluaqutiginiarnissaat ajornakusoorsinnaasarpoq. Amerlanertigut assaat atorlugit immikkoortiterutiniluunniit immikkorluinnaq sanaani isatertariaqartarput.
Sananeqaatinik avatangiisinut navianartunik akulerujussuupput
Atortussiat sarfatortut elektroniskiusuluunnit igitat (EE-skrot) sananeqaatinik avatangiisinut navianartunik akoqarnertik pissutigalugu passukkuminaatsuupput. Tamatumani pingaartumik aatsitassat oqimaatsut pineqarput – soorlu kviksølv, aqerloq, cadmium aamma chrom – aamma sananeqaatit halogenertallit soorlu CFC, ikuallannaveersaatit bromertallit, PCB aamma PVC.
Atortussianik nalituunik akulerujussuupput
Elektronikikut isaterlugillu atortui immikkoortitertariaqarput atortussianik nalituunik, atoqqitassatut tunineqarsinnaasunik akulerujusuummata. Tamanna suliffissanik amerlanerusunik pilersitsissutaassaaq, aamma taamaaliorneq siornatigut eqqaavissuarnut ikuallaavinnullu eqqarneqartarnerannut naleqqiullugu avatangiisinut ajoqutaangaanngilaq.
Ikuallaannassallugit aaqqiissutissaqqinngilaq
Elektronikikut ikuallanneqarpata taakkua aatsitassartaat oqimaatsut aamakuni, pujuata gassertaani nakkartitsissutinilu unerartortaanni uneraannassapput. Aatsitassat oqimaatsut kviksølv, aqerloq cadmiumilu avatangiisinut peqqissutsimullu ajoqutaasut uppernarsarneqarsimavoq. Halogenit soorlu ikuallannaveersaatit bromitallit, PCB aamma PVC ikuallanneqarnermikkut dioxininik furaninillu sakkortuumik maangaannaq aniatitsisarput. Nioqqutissiani sarfatortuni elektroniskiusunilu kanngussa dioxinimik pilersitsinermut sakkortusaataasinnaavoq. Elektronikikut nunami eqqaavissuarmiitinneqarpata aatsitassat oqimaatsut akoorutissallu ungasinnerusoq isigalugu kuugunneqarlutilluunniit aalannguullutik maangaannaq ingerlasinnaapput.
Sananeqaatit ajornartorsiutaasinnaasut sumiittarpat?
Saneqqaatit ajornartorsiutaasinnaasut pingaartumik atortuini makkunaniittarput: Nikkel/cadmium batteriit, akkumulatorit aqerlortallit, isiginnaarutip qulliusartaa, printkortit atortulersukkat, takutitsissutit sarfatortut elektroniskiusulluunniit, ikittaatit kviksølvitallit relællu, batteriit kviksøvitallit imerpalasortaqanngitsut, kondensatorit oliallu PCB-mik akullit, plast ikuallannaveersaat, kiisalu selentromlit.
Kommunit elektronikikut qanoq pivaat?
Kommunit eqqakkanik katersueriaasii assigiinngillat. Arlalinni immikkut aaqqissuussisoqarsimanngilaq. Illoqarfinni tigooraaveqarfiusuni, tassa Qaqortumi, Sisimiuni, Aasianni, Ilulissani, Maniitsumi Nuummilu innuttaasut elektronikikuutitik tigooraavinnut tunniussinnaavaat, imaluunniit atortut sarfatortut elektroniskiusulluunniit atorunnaarnikut kommunit aqqusernup sinaanut iliorarneqarpata/eqqakkat angisuut katersorneqarnerannut atasumik katersortittarpaat.
Avatangiisinut ajoqutaanngitsumik nungutitsineq namminneq piumassuseq malillugu pisarpoq
Nioqqutissiat sarfatortut elektroniskiusulluunniit amerlanerpaat nungutinneqarnissaat ajornanngippat immikkoortiterlugit katersuinikkut atoqqiinikkullu pisariaqarpoq. Tamanna ullumikkut inatsisitigut piumasarineqanngilaq, kisianni KANUKOKA’p kommunit kajumissaarpai elektronikikut sapinngisamik annertunerpaamik katersortaqqullugit, isatertaqqullugit atoqqitassiarisaqqullugillu. Namminersornerullutik Oqartussat nalunaarutaanni nr. 28-imi 1993-imi septembarip 17-ianneersumi § 10 naapertorlugu ”Kommunalbestyrelsi immikkoortunik avissaartitikkanik eqqakkanillu nalinginnaasumik eqqakkanit allaasunik nammineq piumassuseq naapertorlugu katersuisitsisarnermik pilersitsisinnaavoq”.
Paasissutissanik pissarsivik: Eqqakkat pillugit ilisimasanik eqiteriffik http://www.affaldsinfo.dk/default.asp?side=339&side2=342
Aaqqissuisoq: Kitte Vinter-Jensen, Pilersinniakkami siunnersorti, Kommunini Avatangiisit
| 
